Zachował się pukiel rudych włosów

0
Eksploracja sarkofagu Zuzanny Jadwigi w krypcie Hochbergów w Świebodzicach; wrzesień 2016; fot. z arch. Sławomira Kulpy i zespołu badającego sarkofagi

Zuzanna Jadwiga von Hochberg była delikatnej postury. Miała ok. 150 cm wzrostu i prawdopodobnie rude włosy. Pukiel rudych włosów znaleźli badacze w sarkofagu, w którym została pochowana. Zachowała się też obrączka ślubna podarowana przez męża Hansa Heinricha I Hochberga.

Niedawno został odnowiony i odwieziony z Tychów do Świebodzic na Dolnym Śląsku miedziany sarkofag, w którym została pochowana Zuzanna Jadwiga z rodu Schaffgotsch, druga żona Hansa Heinricha I Hochberga.

Byliśmy w tyskiej pracowni konserwatorskiej 12 października, w momencie, gdy przygotowywano sarkofag do odwiezienia do Świebodzic. Jak się dowiedzieliśmy, został dowieziony na miejsce, stanął w odnowionej kaplicy, pod którą znajduje się krypta grobowa Hochbergów w kościele św. Mikołaja.

Konserwacja sarkofagu dostarczyła wielu informacji o pochowanej w nim zmarłej. Przede wszystkim odczytana została inskrypcja na wieku: „Tutaj spoczywają doczesne szczątki wysoko i znamienicie urodzonej Pani, Zuzanny Jadwigi, Pani von Hochberg z Książa, urodzonej jako Schaffgotsch, Pani na Książu, Świebodzicach, Boguszowie, Białej Nyskiej i Lubiechowie, po wielu cierpieniach rozstała się z życiem roku 1692, 6 sierpnia, wyjątkowo chwalebnie przeżywszy 59 lat 35 tygodni […]” .

Sporo wiadomości o zmarłej osobie dał układ herbów na trumnie.
Opisaliśmy to szczegółowo tutaj.

Zespół badawczy przed wejściem do krypty w Świebodzicach, fot. z arch. S. Kulpy

Badanie krypty toczy się jednak zawsze kilkoma torami. Kryptę świebodzicką bada interdyscyplinarny zespół, ten sam, który od ok. 10 lat zajmuje się kryptą Promnitzów kościoła Wszystkich Świętych w Pszczynie. W skład tego zespołu wchodzą antropolog prof. Henryk Głąb (UJ), archeolodzy prof. Małgorzata Grupa (Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu), Sławomir Kulpa (Muzeum w Wodzisławiu Śląskim), dr Mirosław Furmanek (Uniwersytet Wrocławski), archeobotanik Agata Sady (Muzeum Śląskie), historyk dr Arkadiusz Kuzio-Podrucki i konserwatorzy dzieł sztuki Agnieszka i Tomasz Trzosowie z Tychów.

Jak relacjonuje nam archeolog Sławomir Kulpa z Pszczyny, okazało się, że zmarła osoba została pochowana w sarkofagu bez dodatkowej drewnianej trumny, czyli inaczej niż to było w zwyczaju. To sprawiło, że praktycznie nie zachowały się kości ani odzież (m.in. wpływ miedzi z sarkofagu). Prof. Henrykowi Głąbowi udało się jednak ustalić, że w sarkofagu spoczęła kobieta mająca powyżej 50 lat, drobnej budowy ciała, mająca ok. 150 cm wzrostu.

Jak słyszymy od S. Kulpy, w trumnie zachowały się pukiel rudych włosów (pod czepcem) i złota obrączka z wygrawerowanymi od wewnątrz inicjałami: H.H.E.V.H.

Zuzanna Jadwiga była więc prawdopodobnie rudowłosa, choć – jak zastrzegają archeolodzy – barwa włosów może być też efektem wtórnym związanym z obecnością żelaznych wzmocnień w sarkofagu.

Inicjały na obrączce „H.H.E.V.H” badacze krypty tłumaczą jako Hans Heinrich pierwszy von Hochberg. – Obrączkę tę hrabia Hochberg wręczył zapewne Zuzannie Jadwidze Schaffgotsch 22 lutego 1664 r. podczas ceremonii ślubnej – tłumaczy S. Kulpa.

Szczątkowo przetrwały do naszych czasów jeszcze medalion i klamra. Jak ustaliła prof. Małgorzata Grupa, medalion miał owalne szkiełko, znajdował się na lewym nadgarstku zmarłej, przewiązany jedwabną wstążką. Klamra była metalowa – spinała w talii pasek sukni.

„Zmarła nosiła fryzurę właściwą do poprzedniej epoki. To narzuca stwierdzenie, że suknia mogła bardziej przypominać stroje francuskie znane z ikonografii z elementami XVII-wiecznymi”.

Ten sarkofag nie był nigdy wcześniej otwierany, a tym samym nie został okradziony, w przeciwieństwie – jak słyszymy od S. Kulpy – do innych w tej krypcie.

zdjęcia: z arch. Sławomira Kulpy i interdyscyplinarnego zespołu badającego kryptę

Czytaj także:

Sarkofag z krypty Hochbergów wraca na Dolny Śląsk

Piękne, bogate i nieszczęśliwe – o księżnej Daisy i jej siostrze

Żyrandole księcia pana

Tajemnica sarkofagu Urszuli

Dodaj komentarz